Айыл аймак тарыхы

Айыл аймагынын тарыхы

Кызыл-Суу айыл аймагынын тарыхы

Кызыл-Суу айылы Ысык-Көл облусунун Жети-Өгүз районунда жайгашкан жана райондун административдик борбору болуп саналат. Аймактын тарыхы байыркы доорлор, табигый өзгөчөлүктөр, жергиликтүү маданият жана айыл чарба менен тыгыз байланышта.

Административдик макам Жети-Өгүз районунун борбору
Деңиз деңгээлинен бийиктиги 1770 метр
Ысык-Көлгө чейинки аралык 10 км чейин

Географиялык жайгашуусу

Кызыл-Суу айылы Жети-Өгүз районунун аймагында жайгашып, аймактык маанидеги жол аркылуу башка калктуу конуштар менен байланышат. Географиялык жактан айыл Жети-Өгүз курорту менен тоолуу капчыгайдын ортосундагы ыңгайлуу аймакта орун алган.

Айылдын чет жакаларынан Ысык-Көл көлүнүн жээгине чейинки аралык болжол менен 10 чакырымды түзөт. Бул өзгөчөлүк аймактын туризм, айыл чарба жана социалдык-экономикалык өнүгүүсүнө ыңгайлуу шарт түзөт.

“Кызыл-Суу” аталышынын келип чыгышы

Айылдын аталышы аймак аркылуу агып өткөн дарыя менен байланыштуу. Дарыянын жээктеринде кызыл чопо кездешкендиктен, нөшөрлүү жаан-чачын маалында суу кызгылт түскө боёлуп агат.

Ушул табигый көрүнүштөн улам дарыя жана кийинчерээк калктуу конуш “Кызыл-Суу” деп аталып калган. Бул аталыш кыргыз тилинде “кызыл суу” деген маанини билдирет.

Кызыл-Суу — аталышы табият менен түз байланышкан, тарыхый жана географиялык мааниси бар аймак.

Байыркы тарыхый мурас

Археологиялык маалыматтарга ылайык, азыркы Кызыл-Суу аймагынын тегерегинде байыркы мезгилдерде сак уруулары жашаган. Алар жер иштетүү, мал багуу жана кол өнөрчүлүк менен алектенген.

Сактардын жашоо образы жарым көчмөн жана отурукташкан маданияттын белгилерин камтыган. Айрым тарыхый маалыматтарда азыркы Кызыл-Суу аймагында байыркы Кызыл-Аңгар шаары жайгашканы айтылат.

Тарыхый аталыштар жана мезгилдер

Кызыл-Суу айылы тарыхтын ар кайсы мезгилдеринде ар башка аталыштар менен белгилүү болгон. Бул өзгөрүүлөр аймактагы коомдук, тарыхый жана административдик процесстерди чагылдырат.

Б.з.ч. II кылым Кызыл өрөөн аймагында Кызыл-Аңгар аттуу байыркы шаар болгон деген маалыматтар айтылат.
1881–1893-жж. Калктуу конуш “Сливкино” деген аталыш менен белгилүү болгон.
1895–1919-жж. Айыл “Покровское”, “Ново-Покровское” же “Сливкина” деп аталган.
Совет мезгили Калктуу конуш Кыргыз ССРинин курамында “Покровка” деген аталыш менен белгилүү болгон.
Азыркы мезгил Айыл тарыхый жана географиялык аталышы менен “Кызыл-Суу” деп аталат.

Айыл чарба жана чарбачылык

Кызыл-Суу айылы салттуу түрдө айыл чарба жана мал чарбачылык менен алектенет. Айылдын айланасында буудай, арпа, беде жана башка айыл чарба өсүмдүктөрү өстүрүлөт.

Жаратылыш өзгөчөлүктөрү

Аймак талаа, тоо этеги жана капчыгайлар менен мүнөздөлөт. Тоо тарапта токойлуу жерлер, мөмө-жемиш өсүмдүктөрү жана ар түрдүү жаныбарлар дүйнөсү кездешет.

Чоң Кызыл-Суу капчыгайы

Кызыл-Суу айылынын жанында Чоң Кызыл-Суу капчыгайы жайгашкан. Анын аталышы “чоң кызыл суу” деген маанини билдирет.

Капчыгайдын төмөнкү агымында суунун түсү жер кыртышынын өзгөчөлүгүнө жараша өзгөрүп көрүнөт. Бул аймак жаратылышынын кооздугу жана тарыхый аталышы менен Кызыл-Суу айыл аймагынын маанилүү өзгөчөлүктөрүнүн бири болуп саналат.

Кызыл-Суу — тарыхы бай, жаратылышы өзгөчө аймак

Кызыл-Суу айыл аймагы байыркы тарыхый мурас, табигый өзгөчөлүк жана азыркы айылдык өнүгүү айкалышкан аймак. Айыл бүгүнкү күндө Жети-Өгүз районунун административдик, чарбалык жана коомдук мааниге ээ борборлорунун бири болуп саналат.

Appeal form

Required fields are marked with an asterisk*.


Форма Обращения

Обязательные для заполнения поля отмечены звездочкой*


Кайрылуу формасы

Милдеттүү талаалар жылдызча* менен белгиленген